NEN 3140 is een Nederlandse norm die beschrijft hoe je veilig werkt met elektrische installaties en arbeidsmiddelen (zoals machines, apparaten en gereedschap). De norm is bedoeld om elektrische risico’s — zoals schokken, kortsluiting en brand — te voorkomen.
Waar gaat NEN 3140 over?
NEN 3140 richt zich op het beheer, gebruik en onderhoud van elektrische installaties binnen bedrijven en organisaties. Het gaat bijvoorbeeld om:
Laagspanningsinstallaties (tot 1000 volt)
Elektrische apparatuur en machines
Tijdelijke installaties (zoals op bouwplaatsen)
Inspecties en keuringen
Waarom is NEN 3140 belangrijk?
Werken met elektriciteit brengt risico’s met zich mee. De norm helpt om:
Ongevallen te voorkomen
Veiligheid van medewerkers te waarborgen
Te voldoen aan de Arbowet (arbeidsveiligheid)
Aansprakelijkheid te beperken bij incidenten
Werkgevers zijn verplicht om een veilige werkomgeving te bieden — NEN 3140 helpt daarbij.
Rollen binnen NEN 3140
De norm onderscheidt verschillende verantwoordelijkheden:
Werkverantwoordelijke (WV):eindverantwoordelijk voor veilige uitvoering
Installatieverantwoordelijke (IV):verantwoordelijk voor de installatie zelf
Voldoende onderricht persoon (VP):heeft basiskennis en werkt onder toezicht
Vakbekwaam persoon (VP):specialist met kennis en ervaring
Wat valt onder NEN 3140-keuring?
Een keuring controleert of installaties en apparaten nog veilig zijn. Dit omvat:
Visuele inspectie
Metingen (zoals isolatieweerstand)
Functionele testen
Na afloop wordt een rapport opgesteld met eventuele gebreken.
Hoe vaak moet je keuren?
De norm zelf noemt geen vaste termijn. De frequentie hangt af van:
Soort installatie of apparaat
Intensiteit van gebruik
Omgevingsfactoren (stof, vocht, etc.)
In de praktijk wordt vaak jaarlijks of periodiek volgens risico-inschatting gekeurd.
Samenvatting
NEN 3140 is dé richtlijn in Nederland voor veilig werken met elektriciteit. Door deze norm toe te passen: